De Spiegel

Wat houdt jouw verandering tegen?

Voor we beginnen

Een spiegel, geen test

Soms blijft een probleem bestaan, niet omdat het onoplosbaar is, maar omdat we — meestal onbewust — bepaalde patronen aanhouden die verandering tegenhouden. IEMT noemt dit de patronen van chroniciteit. Het zijn er vijf.

Wat dit wel is: een uitnodiging om bij jezelf te kijken. Per patroon krijg je een korte uitleg en 2-3 vragen. Aan het eind krijg je een reflectie per patroon.

Wat dit niet is: een diagnose, een persoonlijkheidstest of een score. Bijna iedereen herkent zichzelf in meerdere patronen — dat zegt niet dat je 'chronisch' bent. Het laat zien waar verandering vastloopt.

Tip: beantwoord de vragen vanuit een specifiek probleem of thema waar je nu mee worstelt — bijvoorbeeld een vastzittend gevoel, een terugkerende situatie, of iets dat maar niet opgelost raakt. Dat maakt de spiegel scherper dan algemene antwoorden.
Patroon 1 van 5

Het probleem als hefboom

Soms ontstaat er — vaak onbewust — een patroon waarin het probleem zelf gebruikt wordt om anderen iets te laten doen of laten. "Ik heb dit, dus jij moet rekening met me houden." Wanneer dat niet werkt, kan er irritatie of boosheid ontstaan richting wie dat niet doet.

Denk aan: hoe je probleem invloed heeft op de mensen om je heen.

Merk je weleens dat je probleem ervoor zorgt dat anderen voorzichtiger met je omgaan, en dat dat eigenlijk wel iets brengt?

Word je geïrriteerd of boos op mensen die je probleem niet serieus genoeg lijken te nemen?

Stel: je probleem zou morgen weg zijn — zou er dan iets moeilijker worden in je relaties met anderen?

Patroon 2 van 5

De "wat als"-keten

Een gedachtepatroon waarin de ene "wat als"-vraag de volgende oproept. "Wat als A, dan B, en dat betekent C…" Het brein draait dan rond in een eigen logica zonder aan een echt antwoord toe te komen — vaak komt het via omwegen weer terug bij waar het begon.

Denk aan: de manier waarop jij met onzekerheid omgaat.

Betrap je jezelf erop dat je in gedachten hele scenario's afloopt over wat er allemaal mis kan gaan?

Helpt het bedenken van die scenario's je meestal om een antwoord te vinden, of blijf je rondjes draaien?

Heb je weleens dat één zorgelijke gedachte direct een ergere oproept, en die weer een ergere?

Patroon 3 van 5

De voorzichtige formulering

Een patroon waarin iemand zich onzeker uitdrukt over zijn eigen ervaring. "Misschien voel ik me wel een beetje verdrietig" in plaats van "ik voel me verdrietig". Door vaag te blijven hoeft niets vast te liggen — maar daardoor wordt de eigen ervaring ook moeilijker te onderzoeken of te veranderen.

Denk aan: hoe je tegen jezelf en anderen praat over wat je voelt.

Als iemand vraagt hoe je je voelt op een schaal van 1 tot 10, antwoord je dan vaak met "een 6 of een 7"?

Gebruik je vaak woorden als "misschien", "een beetje", "ergens", "soort van" als je over je gevoelens of overtuigingen praat?

Vind je het moeilijk om duidelijk te zeggen wat je voelt, ook tegen jezelf?

Patroon 4 van 5

De 1%-meting

Een patroon waarin de aandacht uitgaat naar of het probleem nog bestaat, in plaats van of er iets veranderd is. Zelfs als 99% verbeterd is, kan het overgebleven 1% het hele probleem voelen. Dit maakt verandering moeilijk te zien — en dus moeilijk te bevestigen.

Denk aan: hoe je beoordeelt of iets vooruitgaat.

Als iets dat lang vastzat 70% beter wordt, voelt het dan als vooruitgang of als "het is er nog steeds"?

Ben je geneigd te kijken of het probleem helemaal weg is, in plaats van of er iets veranderd is?

Heb je weleens iets afgedaan als "niet echt geholpen" terwijl mensen om je heen zeiden dat ze duidelijk verschil zagen?

Patroon 5 van 5

Overkomt of doe?

Een patroon waarin emoties en problemen voelen als iets dat jou overkomt, in plaats van iets waar je zelf in zit. Dat geeft het idee dat oplossing van buitenaf moet komen — een behandeling, iemand anders die verandert, omstandigheden die wijken — en niet door iets dat jij zelf doet.

Denk aan: hoe je over de oorsprong van je emoties praat.

Als je een nare emotie voelt, voelt het meer als iets dat je overkomt, of als iets dat je zelf doet?

Als je hulp zoekt, zoek je dan vooral naar behandeling van het probleem, of naar inzicht in hoe jij erin zit?

Heb je weleens het gevoel dat je leven of stemming vooral door dingen van buitenaf wordt bepaald?

De spiegel

Wat zie je?

Hieronder vind je per patroon een reflectie. De groene kaarten zijn patronen die je herkende — niet als oordeel, maar als plek waar het werk zit. De grijze kaarten zijn patronen waar je weinig herkenning had — fijn om te weten waar het wél stroomt.

Onthoud: bijna iedereen herkent zichzelf in meerdere patronen. Het is niet de bedoeling "schoon" te scoren, maar te zien wáár verandering vastloopt.

Wil je hier dieper mee werken?

Een spiegel laat zien wáár verandering vastloopt. In een sessie kijken we naar waarom en pakken we de wortel aan.

Plan een IEMT Sessie
Bron: gebaseerd op de "Patterns of Chronicity" uit Integral Eye Movement Therapy (IEMT) van Andrew T. Austin. De vragen en formuleringen zijn voor zelfreflectie aangepast — origineel waren deze patronen bedoeld als observatie-instrument voor practitioners. Werkt het beste als opstap naar of aanvulling op een sessie met een geregistreerde IEMT-practitioner. Niet bedoeld als zelfstandige medische of psychologische interventie.

Je antwoorden blijven alleen in deze browser-sessie staan. Sluit je het tabblad, dan zijn ze weg — kopieer je reflectie als je 'm wilt bewaren.